Bơm piston

Bơm piston là loại bơm phổ biến và quan trọng nhất trong tất cả các hệ thống thủy lực. Bơm piston có những loại nào, nguyên lý hoạt động và ứng dụng trong các loại máy móc như thế nào? Hãy tham khảo nhé!

1. Bơm piston là gì?

Bơm piston (bơm pít-tông) là một trong những loại bơm thủy lực công suất cao, hoạt động dựa trên chuyển động tịnh tiến của piston trong xi lanh để hút và đẩy dầu thủy lực. Chức năng chính của bơm piston là tạo ra lưu lượng và áp suất dầu theo mức yêu cầu để đi đến các cơ cấu chấp hành thủy lực như xi lanh, motor thủy lực hoặc hệ thống điều khiển servo.

Nhờ vậy, bơm piston thủy lực có thể tạo áp suất từ 200 đến hơn 400 bar, thậm chí cao hơn với các dòng bơm đặc biệt. 

So với các loại bơm bánh răng hay bơm cánh gạt, bơm piston có hiệu suất cao hơn, chịu áp suất cao tốt hơn, điều khiển chính xác, bền hơn, và giá thành cũng cao hơn.

Trong nhiều hệ thống thủy lực công suất lớn hoặc yêu cầu nhiều cấp lưu lượng, có thể sử dụng hai bơm piston ghép nối trên cùng một trục truyền động. Hai bơm ghép nối với nhau sẽ cung cấp hai nguồn lưu lượng khác nhau, đáp ứng linh hoạt nhu cầu của từng giai đoạn vận hành.

Ví dụ, một bơm có thể đảm nhiệm lưu lượng lớn khi cơ cấu cần di chuyển nhanh, trong khi bơm còn lại cung cấp lưu lượng phù hợp cho giai đoạn làm việc cần áp suất cao. Nhờ đó, hệ thống có thể tối ưu công suất động cơ, giảm tổn thất năng lượng và duy trì hoạt động ổn định của cả hệ thống.

2. Cấu tạo và nguyên lý hoạt động

Cấu tạo

Một bơm piston thủy lực tiêu chuẩn gồm các bộ phận chính sau:

• Thân bơm: Khung bảo vệ và chứa toàn bộ cơ cấu bên trong.
• Piston: Bộ phận chính chuyển động tịnh tiến, hút và đẩy dầu.
• Xi lanh: Chứa các piston, dẫn hướng chuyển động.
• Đĩa nghiêng hoặc cam: Tạo hành trình cho piston.
• Cửa hút, cửa xả: Nơi dầu đi vào và ra khỏi buồng bơm.
• Phớt làm kín, ổ bi, van điều khiển: Giúp bơm vận hành trơn tru, kín khít và ổn định.

Nguyên lý hoạt động

Khi trục bơm quay, thông qua đĩa nghiêng, piston di chuyển tịnh tiến trong xi lanh. Trong mỗi chu kỳ, piston di chuyển qua hai giai đoạn:

• Ở hành trình hút: Piston đi lên, thể tích buồng bơm tăng, tạo áp suất âm hút dầu vào bơm.
• Ở hành trình đẩy: Piston đi xuống, thể tích giảm, dầu bị ép ra ngoài qua cửa xả với áp suất cao.

3. Các loại bơm piston

Tùy theo cấu tạo và ứng dụng, bơm piston được chia thành nhiều loại khác nhau:

Bơm piston hướng trục

Bơm piston hướng trục là dòng bơm được sử dụng phổ biến nhất, trong đó các piston bố trí song song hoặc nghiêng một góc với trục quay. Khi đĩa nghiêng thay đổi góc, lưu lượng bơm cũng thay đổi tương ứng. Bơm hướng trục thường được sử dụng trong máy công nghiệp, máy ép, máy chấn, các hệ thống thủy lực công suất lớn. Bơm này gồm 2 loại là bơm mạch hở và mạch kín.

Bơm piston mạch hở là dòng bơm hút dầu trực tiếp từ thùng chứa và hồi về thùng sau khi kết thúc chu trình. Bơm này thường dùng trong các hệ thống thủy lực công nghiệp, máy ép, máy chấn, trạm nguồn thủy lực.

Một số dòng bơm phổ biến như: Rexroth A10VSO, A11VO, A7VO, A17FO, A2FO...

Khác với bơm mạch hở, bơm piston mạch kín hoạt động theo nguyên lý dầu chạy tuần hoàn khép kín giữa bơm và motor, và không hồi trực tiếp về thùng. Bơm này thường được dùng cho các hệ truyền động di động cần điều khiển mô-men và tốc độ chính xác.

Một số dòng bơm phổ biến như: Rexroth A4VG, A4VSO, A4VGT, A4VLO, A4VG125, A4VG90...

Bơm piston hướng kính

Các piston đặt vuông góc với trục bơm, tạo áp suất cực cao (đến 700 bar) và thường dùng trong hệ thống cần lực ép lớn, ví dụ máy ép kim loại, máy đùn nhựa, thiết bị dầu khí.

Bơm piston lưu lượng cố định

Bơm piston lưu lượng cố định là loại bơm có dung tích làm việc không thay đổi trong quá trình hoạt động. Lưu lượng đầu ra phụ thuộc chủ yếu vào dung tích bơm và tốc độ quay.

Dòng bơm này có cấu tạo đơn giản, dễ vận hành và bảo trì. Lưu lượng tương đối ổn định, có khả năng làm việc ở áp suất cao. Bơm phù hợp với hệ thống có nhu cầu lưu lượng ít thay đổi.

Bơm piston lưu lượng biến thiên

Bơm piston lưu lượng biến thiên là loại bơm có khả năng điều chỉnh dung tích làm việc, phổ biến thông qua cơ cấu đĩa nghiêng. Khi góc nghiêng thay đổi, hành trình piston thay đổi, từ đó điều chỉnh lưu lượng dầu theo nhu cầu của hệ thống.

Ưu điểm lớn nhất của dòng bơm này là có thể thay đổi lưu lượng linh hoạt theo tải, giúp giảm tiêu hao năng lượng khi tải giảm và hạn chế sinh nhiệt và nâng cao hiệu suất hệ thống. Bơm phù hợp với máy công trình, máy ép và các hệ thống thủy lực công suất lớn.

4. Bơm piston được lắp đặt ở đâu?

Bơm piston được ứng dụng trong tất cả các lĩnh vực công nghiệp và cơ giới:

• Máy công trình: Máy xúc, máy ủi, xe nâng, xe trộn bê tông.
• Máy ép và máy chấn: Cung cấp áp suất cao cho hoạt động ép, dập, chấn kim loại.
• Hệ thống thủy lực trung tâm: Dây chuyền sản xuất, máy ép nhựa, máy gia công cơ khí.
• Ngành hàng hải, dầu khí: Truyền động cho hệ thống nâng hạ, điều khiển trên tàu hoặc giàn khoan.
• Tự động hóa và servo thủy lực: Cung cấp năng lượng chính xác cho hệ thống điều khiển.

Trên thực tế, bơm piston thường được gắn trực tiếp với động cơ và lắp trên trạm dầu, hoặc lắp rời thông qua khớp nối, đế bơm, và ống dầu. Tùy ứng dụng mà bơm sẽ đi kèm bộ lọc dầu, hệ thống khối van điều khiển, bình tích áp... để đảm bảo hoạt động ổn định, an toàn và lâu dài cho toàn bộ hệ thống.

5. Mua bơm piston thương hiệu nào tốt?

Bosch Rexroth là một thương hiệu nổi tiếng toàn cầu chuyên cung cấp các sản phẩm thủy lực bao gồm bơm piston có mặt trong hầu hết các hệ thống thủy lực lớn nhỏ. 

Các dòng bơm piston Rexroth có tới hàng nghìn mã sản phẩm khác nhau, có khả năng làm việc ở dải áp suất trung và cao, cùng nhiều tùy chọn về dung tích và cơ cấu điều khiển.

Bơm piston Rexroth cũng có đầy đủ các dòng bơm cố định và thay đổi lưu lượng, bơm hướng kính, hướng trục dạng đĩa nghiêng và dạng trục cong, phục vụ nhiều ứng dụng di động và công nghiệp.

Một số dòng bơm piston Rexroth phổ biến có thể kể đến như:

• A10VSO: Bơm piston hướng trục biến thiên, thiết kế đĩa nghiêng, sử dụng cho hệ thống thủy lực mạch hở. Dòng A10VSO có nhiều tùy chọn điều khiển áp suất, lưu lượng và dung tích, phù hợp với nhiều loại máy công nghiệp và máy công trình.
• A10VO: Bơm piston hướng trục biến thiên dành cho các ứng dụng di động và hệ thống yêu cầu khả năng điều khiển linh hoạt. Các phiên bản mới có thể kết hợp điều khiển điện tử để tối ưu hiệu suất và mức tiêu thụ năng lượng.
• A4VSO: Dòng bơm piston hướng trục biến thiên cho các hệ thống mạch hở, có nhiều tùy chọn điều khiển về góc nghiêng, áp suất và mô-men xoắn, phù hợp với các hệ thống công nghiệp công suất lớn.
• A4VG: Dòng bơm piston hướng trục biến thiên thường được sử dụng trong các hệ thống truyền động thủy tĩnh mạch kín, đặc biệt trên máy công trình và các thiết bị cần khả năng điều khiển công suất, tốc độ và hướng chuyển động.

Ngoài ra, Điểm đặc biệt của bơm piston Rexroth là khả năng lựa chọn dung tích, áp suất và phương án điều khiển theo từng ứng dụng. Ví dụ dòng A10VSO có các phiên bản từ dung tích nhỏ đến lớn, kết hợp các bộ điều khiển như DR, DFR, DFR1..., giúp điều chỉnh lưu lượng và áp suất phù hợp với yêu cầu thực tế của hệ thống.

Khi mua bơm piston Rexroth, cần xác định chính xác model, dung tích, áp suất làm việc, tốc độ quay, kiểu trục, mặt bích, chiều quay và cơ cấu điều khiển.

6. Địa chỉ bán bơm piston Rexroth uy tín chính hãng

Công ty Kỹ thuật Nam Hải có hơn 20 năm hợp tác phân phối chính hãng các dòng bơm và vật tư thay thế từ thương hiệu Bosch Rexroth Việt Nam. Tất cả các dòng bơm và linh kiện đều được nhập khẩu chính hãng từ Châu Âu. Cùng với đó, Nam Hải có đội ngũ kỹ thuật viên nhiều năm kinh nghiệm, sẵn sàng cung cấp dịch vụ bảo hành nhanh kèm theo gói bảo hành từ hãng. Khách hàng mua hàng tại Nam Hải sẽ được hỗ trợ lắp đặt tận nơi và tư vấn kỹ thuật trọn đời. Nam Hải cam kết:

• Hàng chính hãng 100%, đầy đủ CO-CQ.
• Kho sẵn nhiều mã bơm piston thông dụng, giao nhanh toàn quốc.
• Tư vấn kỹ thuật chuyên sâu, hỗ trợ chọn đúng loại bơm, đúng công suất.
• Dịch vụ bảo hành, sửa chữa, phục hồi và làm mới bơm piston chuyên nghiệp.
• Giá thành cạnh tranh, hậu mãi lâu dài.

Khi cần mua bơm piston Rexroth nhập khẩu chính hãng, hoặc cần tư vấn, bảo trì, sửa chữa hệ thống thủy lực, hãy liên hệ Công ty Kỹ thuật Nam Hải:

• Website: www.hydraulics.vn
• Hotline: 0904127778